جغتاى قرا هولاكو « 1 » و موجى « 2 » در رسيدند منكو « 3 » قاآن با برادران خويش موكا « 4 » و اريغ بوكا « 5 » و از امرا اوهتاى « 6 » و ييسوبوقا « 7 » و از اطراف ديگر امرا و نوينان و ديگر پادشاه‌زادگان و « 8 » برادرزادگان باتو جمعيّتى بزرگ ساختند و روزها طوى كردند و بعد از آن در كار تفويض خانيّت به كسى كه اهليّت آن داشته باشد و نيك و بد و خير و شرّ كار ديده و حلو و مرّ روزگار چشيده و لشكرها باقاصى و ادانى كشيده و در بزم نامدار و در رزم كامگار آمده كنگاج كردند و روزها و شبها درين مصلحت تدبّر و تفكّر نمودند تا از زمرهء پسران و نوادگان از نسل و اروغ چنگز خان كدام پسر باشد كه برأى صايب و فكر ثاقب ضبط ممالك و حفظ مسالك تواند كرد چه كار ملك برين جملت كه هست اگر مهمل ماند قاعدهء امور و مصالح جمهور مختلّ شود و عقود كارها منحلّ گردد چنانك « 9 » رتق و فتق « 10 » آن بدست عقل و تدبير ميسّر نشود « 11 » و تدارك

--> ( 1 ) ج : قرا و هلاكو خان ، د : هولاكو ( بدون « قرا » ) ، - مقصود قرا هولاكو بن ماتيكان بن جغتاى بن چنگيز خان است كه در اين كتاب احيانا از او بقرا اغول يا فقط قرا تعبير مىكند ( رجوع بفهرست ج 1 و 2 ) ، ( 2 ) كذا فى آ ه ز ، ب : موحى ، ج : قرجى ، ح : فوحى ، د : قومى ديگر ( كذا ! ) ، - موجى ( موچى ) پسر اوّل جغتاى و پدر تكودار اغول است كه با هولاكو بايران آمد ، و اين موچى در جامع التّواريخ طبع بلوشه همه جا بلفظ موچى يبه مسطور است از جمله در ص 156 ، 158 ، و مسيو بلوشه در حواشى اين موضع اخير گويد كه قراءت يبه مشكوك است ، ( 3 ) كذا فى خمس نسخ ، آ ج : و منكو ، ( 4 ) كذا فى ستّ نسخ ، ز ندارد ، رجوع بج 2 ص 255 ، ( 5 ) كذا فى ه ز ، آ : اريغ ؟ ؟ ؟ بوكا ؟ ؟ ؟ ، ب : اريغ بوكا ، ج : اريغ موكا ، ح : اربغ بوكا ، د : اريغ ، ( 6 ) كذا فى آ ب ، ج : اوها ، ج : اوفضاى ، ه : اوسابنى ؟ ؟ ؟ ، ح : اوبرهتاى ، د ندارد ، ( 7 ) ج : يسوبقا ، ه ز : بيسوبوقا ، ب : بيسوبوقا ؟ ؟ ؟ ، آ : بيسوبوقا ؟ ؟ ؟ ، ح : بيسوبوفا ؟ ؟ ؟ ، د ندارد ، ( 8 ) كذا فى ب ( بخطّ الحاقى ) ه ح ، آ ج د ز اين واو را ندارند ، ( 9 ) كذا فى ح ، آ ج ب : و ( بجاى « چنانك » ) ، د ه ز اصل جمله را ندارند ، ( 9 - 10 ) كذا فى ب ( بتصحيح جديد ) ج ح ، آ : رونق فتق ؟ ؟ ؟ ، د ه ز اصل جمله را ندارند ، ( 11 ) كذا فى ج ح ، آ ب افزوده‌اند : و عقود كارها ، و آن سهو